Nạn lừa đảo trực tuyến và bắt cóc tại Campuchia đã vượt ra ngoài khuôn khổ tội phạm xuyên biên giới, gây hệ lụy nghiêm trọng đến quan hệ ngoại giao với nhiều quốc gia. Các biện pháp trừng phạt chưa từng có của Mỹ và Anh đang đặt chính quyền Phnom Penh trước sức ép quốc tế ngày càng gia tăng.
- Ông Trump cảnh báo NATO, khẳng định Mỹ sẽ đối phó các mối đe dọa từ Trung Quốc và Nga
- Mỹ rút khỏi 31 cơ quan Liên hợp quốc
- Tổng thống Mỹ Donald Trump ám chỉ để hiệp ước hạt nhân New START với Nga hết hạn
Lừa đảo trực tuyến vượt khỏi tầm kiểm soát, lan sang quan hệ ngoại giao
Nạn lừa đảo trực tuyến tại Campuchia đang trở thành vấn đề an ninh khu vực khi hàng loạt quốc gia phải đưa ra các biện pháp bảo vệ công dân. Sau hai vụ tử vong liên quan đến hoạt động lừa đảo, Hàn Quốc đã cấm công dân đến một số khu vực của Campuchia và tìm cách hồi hương khoảng 1.000 người Hàn Quốc đang bị ép buộc “làm việc” trong các trung tâm lừa đảo.
Không chỉ Seoul, nhiều nước phương Tây cũng thể hiện thái độ cứng rắn. Mỹ và Anh đã đồng loạt phong tỏa tài sản của tập đoàn Prince Holding do tỷ phú Chen Zhi đứng đầu – động thái được giới quan sát đánh giá là “đặc biệt nghiêm trọng và chưa từng có tiền lệ”. Theo chuyên gia Lindsey Kennedy, giám đốc nghiên cứu Dự án Eyewitness, đây là dấu mốc hiếm hoi trong cuộc chiến chống tội phạm có tổ chức tại Đông Nam Á.
Theo thông tin được công bố, khoảng 15 tỷ USD tài sản dưới dạng bitcoin của Prince Holding đã bị tịch biên tại Mỹ. Đây được xem là vụ tịch biên tư pháp lớn nhất trong lịch sử Hoa Kỳ, cho thấy mức độ nghiêm trọng của các cáo buộc liên quan đến mạng lưới lừa đảo xuyên quốc gia.
Dấu hỏi về quyết tâm điều tra của chính quyền Phnom Penh
Dù hình ảnh Campuchia bị tổn hại nghiêm trọng bởi các hoạt động lừa đảo, việc “lật tẩy” các nhân vật được cho là đứng đầu mạng lưới này lại không xuất phát từ chính quyền Phnom Penh. Trước đó, Courrier International từng cho biết thượng nghị sĩ Campuchia Kok An bị chính quyền Bangkok phát lệnh bắt và tịch biên tài sản, cùng với ba người con, với cáo buộc điều hành một trung tâm lừa đảo trực tuyến tại khu vực biên giới Thái Lan.
Giải thích về việc chưa bắt giữ được các “ông trùm” lừa đảo, người phát ngôn Bộ Nội vụ Campuchia Touch Sokhak cho rằng các mạng lưới tội phạm đã “ngụy trang hoạt động đằng sau những doanh nghiệp hợp pháp”. Tuy nhiên, lập luận này không làm giảm bớt nghi ngờ trong dư luận.
Trang Khmer Times từng đặt câu hỏi thẳng thắn: việc liên tục không xác định được các chủ mưu thực sự khiến người ta nghi ngờ rằng nỗ lực của chính quyền có đủ quyết liệt để triệt phá tận gốc các tổ chức tội phạm hay không. Những nghi vấn này ngày càng gia tăng khi các vụ việc lớn đều do nước ngoài phát hiện và xử lý.
Prince Holding và mối quan hệ quyền lực nhạy cảm
Ngay sau khi Mỹ và Anh công bố trừng phạt tỷ phú Chen Zhi – người bị cáo buộc đứng đầu “một trong những tổ chức tội phạm quốc tế lớn nhất châu Á” – chính quyền Phnom Penh đã yêu cầu Washington cung cấp “đầy đủ bằng chứng” khi truy tố nhân vật từng được vinh danh là “doanh nhân ưu tú”.
Prince Holding hiện là một trong những tập đoàn lớn nhất Campuchia, hoạt động tại hơn 30 quốc gia trong các lĩnh vực bất động sản, dịch vụ tài chính và hàng tiêu dùng kể từ năm 2015. Bản thân Chen Zhi từng là cố vấn cho hai đời thủ tướng Campuchia Hun Sen và Hun Manet, được xem là nhân vật có ảnh hưởng sâu rộng trong bộ máy nhà nước.
Theo chuyên gia tội phạm quốc tế Jacob Sims, tập đoàn Prince từ lâu đã đóng vai trò như một “nhà bảo trợ lớn” cho đảng cầm quyền CPP. Bộ Tư pháp Mỹ cũng cáo buộc Chen Zhi và các giám đốc cấp cao đã sử dụng ảnh hưởng chính trị cùng các hành vi hối lộ quan chức ở nhiều quốc gia nhằm bảo vệ các hoạt động phi pháp.
Trấn áp lừa đảo: “đụng” đến đồng minh quyền lực?
Việc Mỹ và Anh phối hợp trừng phạt một nhân vật được đánh giá là “bất khả xâm phạm” cho thấy mức độ nghiêm trọng của tình hình. Tuy nhiên, theo chuyên gia Lindsey Kennedy, với một nền kinh tế bị cho là phụ thuộc không nhỏ vào “ngành công nghiệp lừa đảo”, các biện pháp trừng phạt có thể chỉ tạo ra khoảng trống để các tổ chức tội phạm khác trỗi dậy.
Tổ chức Eyewitness Project nhận định các biện pháp kiểm soát của Campuchia đến nay chủ yếu mang tính hình thức, chỉ bắt giữ một số “chân rết”, mà chưa thể hiện sự thay đổi chiến lược thực sự. Điều này khiến cộng đồng quốc tế hoài nghi về quyết tâm chính trị của Phnom Penh.
Theo Nikkei Asia, một chiến dịch đàn áp toàn diện sẽ buộc Đảng Nhân dân Campuchia cầm quyền phải quy trách nhiệm cho nhiều đồng minh quyền lực nhất của mình. Trong bối cảnh chính trị hiện nay, kịch bản này bị đánh giá là khó có khả năng xảy ra, bất chấp sức ép ngày càng lớn từ Mỹ, Anh và Hàn Quốc.
Theo: Khai Mở
