Một nghiên cứu theo dõi gần 2.700 người trong khoảng 40 năm cho thấy, những người duy trì sức khỏe tim mạch tốt từ tuổi trung niên có cơ hội sống đến 90 tuổi cao hơn đáng kể.
- Giao xe cho con chưa đủ điều kiện, hai mẹ con bị khởi tố
- Những con số phía sau lời khai của cựu cán bộ PVOil Vũng Áng
- Lỗ hổng từ sự tin tưởng của khách hàng trong vụ chiếm đoạt 31,7 tỉ đồng
Tuổi thọ không chỉ phụ thuộc vào di truyền mà còn chịu ảnh hưởng lớn từ lối sống và tình trạng sức khỏe. Đặc biệt, những yếu tố nguy cơ được kiểm soát từ tuổi trung niên có thể tạo ra khác biệt trong nhiều thập kỷ sau.
Nghiên cứu công bố tháng 8/2026 trên European Journal of Preventive Cardiology đã theo dõi 2.690 nam giới khỏe mạnh, sinh trong giai đoạn 1919-1934. Khi người tham gia có độ tuổi trung bình 42, các nhà khoa học đánh giá 5 yếu tố sức khỏe có thể thay đổi.
Đó là không hút thuốc lá, chỉ số BMI dưới 25 kg/m², huyết áp tâm thu dưới 140 mmHg, cholesterol toàn phần dưới 6,0 mmol/L và đường huyết dưới 9,0 mmol/L sau một giờ uống glucose.
Sau khoảng 40 năm theo dõi, kết quả cho thấy số lượng tiêu chí sức khỏe đạt được có liên quan rõ rệt đến khả năng sống thọ.
Cụ thể, nhóm không đạt tiêu chí nào chỉ có 6,8% người sống đến 90 tuổi, tuổi thọ trung bình ước tính 73,8 tuổi. Trong khi đó, nhóm đạt 1 tiêu chí có tỷ lệ sống đến 90 tuổi là 14,2%, tuổi thọ trung bình 76,6 tuổi.
Với nhóm đạt 2 tiêu chí, tỷ lệ này tăng lên 18,3%, tuổi thọ trung bình 77,7 tuổi. Nhóm đạt 3 tiêu chí có 26,7% sống đến 90 tuổi, tuổi thọ trung bình 80,5 tuổi.
Đáng chú ý, ở nhóm đạt 4 tiêu chí, tỷ lệ sống đến 90 tuổi là 36,6%, tuổi thọ trung bình 81,8 tuổi. Con số này tăng lên 41,9% và 84,7 tuổi ở nhóm đáp ứng đủ cả 5 tiêu chí.
Như vậy, nhóm có sức khỏe tim mạch tốt ở tuổi trung niên đạt cả 5 tiêu chí có tuổi thọ trung bình cao hơn gần 11 năm so với nhóm không đạt tiêu chí nào. Họ cũng ghi nhận ít suy yếu thể chất và có mức độ hài lòng với cuộc sống cao hơn khi về già.
Bốn cách duy trì sức khỏe để sống lâu, sống khỏe
Dù kết quả nghiên cứu cho thấy mối liên hệ tích cực, đây là nghiên cứu quan sát trên nam giới, không khẳng định việc đạt đủ 5 tiêu chí chắc chắn giúp mỗi người sống thêm 11 năm.
Tuy nhiên, việc chăm sóc sức khỏe từ tuổi trung niên vẫn rất cần thiết. Mỗi người có thể bắt đầu bằng những thay đổi trong sinh hoạt hằng ngày.
Trước hết, cần điều chỉnh chế độ ăn uống theo hướng lành mạnh. Nên tăng cường rau xanh, trái cây tươi, ngũ cốc nguyên hạt và các loại đậu; hạn chế thực phẩm chế biến sẵn, thịt đỏ và thịt chế biến. Lượng muối tiêu thụ mỗi ngày nên dưới 5g, đồng thời kiểm soát đường bổ sung và dầu ăn.
Bên cạnh đó, cần duy trì vận động thường xuyên. Người trưởng thành nên dành 150-300 phút mỗi tuần cho hoạt động thể chất cường độ vừa hoặc 75-150 phút với hoạt động cường độ mạnh. Đi bộ, đạp xe và tập tăng cường sức mạnh cơ bắp đều là những lựa chọn phù hợp. Người làm việc văn phòng nên đứng dậy vận động sau mỗi 30-60 phút ngồi liên tục.
Một yếu tố quan trọng khác là loại bỏ những thói quen có hại. Bỏ thuốc lá, hạn chế rượu bia, ngủ đủ 7-8 giờ mỗi đêm và kiểm soát căng thẳng sẽ góp phần bảo vệ sức khỏe lâu dài.
Cuối cùng, không nên bỏ qua việc kiểm tra sức khỏe định kỳ. Theo dõi cân nặng, huyết áp, đường huyết và mỡ máu giúp phát hiện sớm những bất thường. Người mắc bệnh mạn tính cần tuân thủ hướng dẫn của bác sĩ về sử dụng thuốc và kiểm soát các chỉ số sức khỏe.
Nghiên cứu một lần nữa cho thấy tuổi trung niên là giai đoạn quan trọng để xây dựng nền tảng sức khỏe lâu dài. Những thay đổi tích cực từ sớm không chỉ góp phần cải thiện tuổi thọ mà còn giúp nâng cao chất lượng cuộc sống khi về già.
Vinh Vũ (tổng hợp)
